19-րդ դարում դեռևս պետականություն չունեցող մեր ժողովրդի բազմաթիվ մտավորական զավակներ իրենց գործունեությամբ հիմք դրեցին նոր քաղաքական ազգի. Ավետիք Չալաբյան
Վերջերս մի կիսագրագետ քաղաքական բախտախնդիր, փորձելով փայլել իր «նորարարական» մտածելակերպով, պնդում արեց, որ մեր ազգի հայրենասիրության մոդելը ձևավորվել է 20-րդ դարի երկրորդ կեսի Խորհրդային պրոպագանդայի ազդեցության ներքո, թերևս մոռանալով, որ դեռ 5-րդ դարից սկսած Մովսես Խորենացին գրել է իր «Հայոց պատմությունը», Եղիշեն՝ իր «Վասն Վարդանի և հայոց պատերազմի», և դրանից հետո անցնող դարերի ընթացքում մեր բազմաթիվ մեծերը իրենց անմահ ստեղծագործություններով բյուրեղացրել են մեր ինքնությունը, և ձևավորել հենց այն հայրենասիրությունը, որի կենտրոնում մեր աստվածատուր հայրենիքն է, նրանից սերված մեր ինքնությունը, և նրան խարսխված մեր հավատը:
Մեր ինքնության վերազարթոնքի տեսանկյունից նոր ժամանակներում առանցքային էր ոչ թե 20-րդ, այլ 19-րդ դարը, երբ դեռևս պետականություն չունեցող մեր ժողովրդի բազմաթիվ մտավորական զավակներ իրենց գործունեությամբ հիմք դրեցին նոր քաղաքական ազգի և նրա պետական գիտակցության ձևավորման համար:
Դրանցից մեկի՝ Մուրացանի «Գևորգ Մարզպետունի» անմահ վեպի մասին է այս հակիրճ խոսքս՝ որպես հայրենասիրության և ներշնչանքի հրաշալի օրինակ:
Համոզված եմ, որ ձեզնից յուրաքանչյուրը կարող է իր սիրված օրինակներն այստեղ ավելացնել, և դրանով հարստացնել վերն արտահայտված առանցքային միռքը:
Դրանցից մեկի՝ Մուրացանի «Գևորգ Մարզպետունի» անմահ վեպի մասին է այս հակիրճ խոսքս՝ որպես հայրենասիրության և ներշնչանքի հրաշալի օրինակ:
Համոզված եմ, որ ձեզնից յուրաքանչյուրը կարող է իր սիրված օրինակներն այստեղ ավելացնել, և դրանով հարստացնել վերն արտահայտված առանցքային միռքը:
Վեհափառ Հայրապետի աջը համբուրելու համար Զավենիչի արդարացումները չեն ընդունվել. «Իրավունք»
Ալաշկերտի դպրոցի պահակը դպրոցից կատարել է եվրոպական արտադրության դռների գողություն
Եգիպտական ռազմական ինքնաթիռը Հայաստանի օդային տարածքն օգտագործել է Բաքու թռչելու համար
Մանկավարժականի ռեկտորը ազատ արձակվեց. որոշում․ «Ժողովուրդ»
Արագածոտնի մարզում փրկարարները մորն ու նրա 3 անչափահաս երեխաներին տեղափոխել են հիվանդանոց
Փաշինյանի պլանները կաթողիկոսի մասով չեն հաջողվում. 57-ից 10-ը անբավարար են. «Ժողովուրդ»
Արամ Զավենիչի քայլն ընդունել են որպես քաղաքական թարս չափալախ ու թաղմանը չեն գնացել․ «Հրապարակ»
Փաշինյանը Կաթողիկոսին հեռացնելու ժամկետ է դրել. «Իրավունք»
Միայն քպականների կյանքում պետք է «բան փոխվի», թոշակառուն ո՞վ է նրանց համար. «Փաստ»
Դիլիջանի «արու» համայնքապետը որոշում է փոխել, որ պարգևավճար տա. «Ժողովուրդ»