«Խաղաղության պայմանագիր չի լինելու, քանի դեռ Հայաստանը ղեկավարում է մարդ, ով համաձայն է ամեն ինչի». Արշակ Կարապետյան

ՀՀ պաշտպանության նախկին նախարար, գեներալ-մայոր Արշակ Կարապետյանը չափազանց ուշագրավ հայտարարություններ է արել Բնագիծ շարքի հերթական թողարկման ընթացքում։

1․ Խաղաղության պայմանագրի անհնարինությունը՝ կառավարչական թուլության պայմաններում

Արշակ Կարապետյանը փաստում է, որ Ադրբեջանը երբեք չի ստորագրի խաղաղության պայմանագիր Հայաստանի հետ, քանի դեռ Հայաստանի ղեկավարն անձնավորություն է, որը պատրաստ է զիջումների անվերջ շղթայի։ Ըստ նրա՝ Ադրբեջանը մշտապես նոր պայմաններ է առաջադրելու՝ անկախ զիջումների ծավալից։ Խաղաղության պայմանագիրը, ըստ էության, ստրկացման փաստաթուղթ է, եթե այն հիմնված է միայն մեկ կողմի համաձայնությունների վրա։

2․ Միջանցքի թեման՝ սուվերենության բացակայության օրինակ

Կարապետյանը մատնանշում է, որ Հայաստանի ղեկավարը պատրաստ է Տարածքային զիջումների դիմաց առաջարկել միջազգային վերահսկողություն, մասնավորապես՝ ամերիկյան ներկայություն Զանգեզուրի միջանցքում։ Նա այս քայլը համարում է ավելի վտանգավոր, քան ադրբեջանական վերահսկողությունը, քանի որ ամերիկացին չի հեռանում այն վայրերից, ուր մեկ անգամ մտել է, իսկ ադրբեջանցիներին վաղ, թե ուշ հնարավոր է հեռացնել այնտեղից։

3․ Բանակցությունների էությունն ու կապիտուլյացիայի սահմանը

Կարապետյանը ընդգծում է՝ իրական բանակցություններ տեղի չեն ունենում, այլ կատարվում է հրահանգների կատարում։ Եթե բանակցության մեջ միայն մեկը զիջում է՝ դա այլևս բանակցություն չէ, այլ կապիտուլյացիա։ Տվյալ սցենարում առաջանում է քաղաքացիական բախման սպառնալիք, քանի որ հանրությունը կորցնում է հավատը խաղաղ պայքարի հնարավորության հանդեպ։

4․ Քաղաքացիական պատերազմը՝ որպես անխուսափելիություն

Արշակ Կարապետյանը հայտարարում է, որ եթե այս ընթացքը շարունակվի, քաղաքացիական բախումը կդառնա անխուսափելի։ Իշխանությունը չի պատրաստվում հեռանալ խաղաղ ճանապարհով։ Ժողովուրդը հասկանում է՝ այս իշխանությունն արդեն պաշտպանվում է բացառապես ուժով, ոչ լեգիտիմությամբ։

5․ Արտաքին ուժերի ներգրավման վտանգը Կովկասում

Կարապետյանը զգուշացնում է՝ եթե միջանցքը դրվի ՆԱՏՕ-ական ուժերի վերահսկողության տակ, ապա տարածաշրջանը կարող է վերածվել մեծ պատերազմի դաշտի։ Դա կբերի Կասպից ծով ՆԱՏՕ-ի մուտքին։ Այդ քայլին դեմ են ոչ միայն Ռուսաստանը, Իրանը, այլ նույնիսկ Թուրքիան ու Ադրբեջանը։ Արդյունքում Հայաստանը կարող է կործանվել ոչ միայն որպես պետություն, այլ նաև որպես ազգ։

6․ Ընդդիմության ու հասարակության դերը

Կարապետյանը քննադատում է «պրոտոկոլային» պայքարը, անվանելով այն անարդյունավետ։ Նա շեշտում է՝ այս իշխանությունը ուժով է եկել և միայն ուժեղ ընդդիմությամբ կարող է հեռանալ։ Հասարակության հուսալքման և արմատականացման վտանգն իրական է։

Արշակ Կարապետյանի ելույթը քաղաքական ու ռազմավարական սպառնալիքների ամբողջական քարտեզագրում է։ Նրա պնդումները վերլուծական առումով համընկնում են հետևյալ հիմնական ուղերձների հետ՝ Հայաստանը զրկվում է սուբյեկտայնությունից, իշխանությունը ապալեգիտիմացված է, տարածաշրջանն ուղղվում է դեպի խորը պատերազմական բևեռացում, և միջանցքի հարցը վերածվում է ռազմավարական հակամարտության հանգույցի։

Արամ Վարդանյան