Եթե չառերեսվենք իրականությանը, ոչ մի թիրախի չենք հասնի. Արմեն Ստեփանյան
Միջազգային հանրությունը այս տարվա նոյեմբերին պատրաստվում է Բրազիլիայում մասնակցել ՄԱԿ-ի Կլիմայի փոփոխության մասին 2025 թ. համաժողովին (COP 30), իսկ Հայաստանը նախապատրաստվում է 2026 թ. աշնանն ընդունել Կենսաբազմազանության մասին Կոնվենցիայի կողմերի 17-րդ համաժողովը (COP 17):
Այս իրադարձություններին ընդառաջ 2025 թվականի մայիսին 15-ին Հայաստանում կազմակերպվել էր Կայուն զարգացման համաժողով, որը կամուրջ էր Բրազիլիայում կայանալիք COP 30-ի եւ Հայաստանում կայանալիք COP 17-ի միջեւ: Համաժողովի քննարկման առանցքային թեման էր, թե Հայաստանն ինչպես կարող է համահունչ լինել գլոբալ կայուն զարգացման օրակարգերին եւ ամրապնդել իր դիրքը որպես բնապահպանական առաջնորդ:
«Մենք գնում ենք COP 30-ին եւ պատրաստվում ենք COP 17-ին, բայց որեւէ լավ նախադեպ բիզնեսի տեսանկյունից կենսաբազմազանության կառավարման հետ կապված մեր հյուրերին չենք կարող ներկայացնել: Այդ շանսը մենք կորցրել ենք»,- այս մասին նշել է համաժողովին ներկա Զանգեզուրի պղնձամոլիբդենային կոմբինատի (ԶՊՄԿ) կայուն զարգացման գծով տնօրեն Արմեն Ստեփանյանը:
Նրա խոսքով՝ Հայաստանն այդ հնարավորությունը կորցրել է, իսկ այդ շանսը տալու էր հանքարդյունաբերական լավ ծրագիրը.
«Սրա հետ կապված Ամուլսարի օրինակը պետք է բերեմ: Կենսաբազմազանության կորուստների փոխհատուցման մեծ ծրագիր կար՝ Ջերմուկի ազգային պարկը, որը կառավարության հետ համաձայնեցված էր, սակայն ինչ-ինչ պատճառներով այդ ծրագիրը հայտնի չէ, թե ինչ փուլում է գտնվում, բայց 2021 թվականին այն պետք է բարեհաջող ավարտվեր: Դա մեծ կորուստ էր Հայաստանի հանքարդյունաբերության համար»:
«Բոլորի մոտ կա այն կարծրատիպային մտածելակերպը, որ եթե հանքարդյունաբերություն, ապա կենսաբազմազանության կորուստներն անխուսափելի են: Կենսաբազմազանության պահպանումը շատ կարեւոր է հենց հանքարդյունաբերության համար, որի կորուստներն անմիջական եւ մեծ ռիսկ են պարունակում նաեւ մեր ոլորտի համար: Միգուցե շատ դեպքերում այդպես էլ կա, բայց աշխարհն արդեն ապացուցել է, որ դա ամբողջությամբ կառավարելի գործընթաց է»,- ասել է Արմեն Ստեփանյանը:
ԶՊՄԿ կայուն զարգացման գծով տնօրենը նշել է, որ եթե կա մեծ հանքարդյունաբերական նախագիծ, ապա միլիոնավոր դոլարներ, ռեսուրսներ, մասնագետներ է ներգրավում ելակետային տվյալների ուսումնասիրության վրա՝ «ամեն բզեզի, խոտի, ծաղկի վրա դրա ազդեցությունը հասկանալու, կենսաբազմազանության արժեքը գնահատելու համար»:
«Մեծ ռեսուրսներ ենք ներգրավում, հասկանալու, թե մեր գործունեությունն ինչ ազդեցություն է թողնում կենսամիջավայրի վրա: Եթե այդ միջավայրը կրիտիկական է, այդ դեպքում պետք է հասնենք կենսաբազմազանության կորուստի ոչ միայն չեզոքացման, այլեւ դրական արդյունք հաստատենք, եթե հասարակ մոդիֆիկացված կենսամիջավայր է՝ գոնե պետք է զրոյացնենք ազդեցությունը: Ամուլսարը սրա շատ լավ օրինակն էր, ԶՊՄԿ-ն էլ նույն ճանապարհն է որդեգրել: Մեր զարգացման բոլոր ծրագրերը նույն խստությամբ, նույն գիտահեն մոտեցմամբ վերաբերում են թե՛ կենսաբազմազանությանը, թե՛ կայուն զարգացման ոլորտներից բոլորին:
Եթե մենք այսօր չառերեսվենք մեր իրական խնդիրներին եւ կեղծ չչափազանցնենք ազդեցությունը, որն ունենք, իրականում ոչ մի թիրախի ճիշտ չենք հասնի: Այո, խնդիրներ կան, դրանցից ոչ ոք չի փախչում, խնդիրներից խոսում են ոլորտի ներկայացուցիչերը, բայց եթե շարունակենք այդ խնդիրները դեմոնիզացնել, ոչ մի տեղ չենք հասնի»,- ասել է Արմեն Ստեփանյանը:
Մենք պետք է մեզ պաշտպանենք. եկեք ստորագրահավաքին, այն ընթացքի մեջ է․ Արշակ Կարապետյան
Մոսկվայում հայ համայնքը միասնական աղոթքի կհավաքվի՝ ի պաշտպանություն Գագիկ Ծառուկյանի
Շատերն են անընդունելի արարքները փորձել արդարացնել «վեհ գաղափարներով», բայց... «Փաստ»
Կապան ֆեստի վիեննական պարահանդեսին մնաց երկու օր․ ամփոփում
Սյունիքում իրականացված արևային էներգետիկայի ծրագիրը՝ միջազգային հետաքրքրության կենտրոնում
Կապանում ունենալու ենք վիեննական վալս. Սեւակ Ավանեսյան
Փոքր բնակավայրերում դպրոցների փակման ծրագիրը բերելու է երեխաների կրթության որակի անկման. Ատոմ Մխիթար...
ՍԴ որոշմամբ ապօրինությունները չհաղթահարվեցին, իսկ քաղբանտարկյալների թիվը պատմական ռեկորդի մոտեցավ. Ա...
«Այս մարդիկ իրականում վարում են հակապետական և հակահայկական քաղաքականություն». «Փաստ»
Փաշինյանին և իր իշխանությանը միայն ընտրություններով հնարավոր չէ հաղթել. Արամ Պետրոսյան